Magda
W korespondencji zawodowej często pojawia się dylemat: napisać „piszę”, czy raczej „jest napisane”. Obie formy są poprawne, ale niosą inny sens i inaczej brzmią w tekście oficjalnym. Poniżej wyjaśniam, kiedy która wersja działa na korzyść autora.
✅ Poprawna forma
Poprawne są obie formy: „piszę” oraz „jest napisane” — używa się ich jednak w różnych sytuacjach. „Piszę” podkreśla działanie nadawcy (to ja coś tworzę), a „jest napisane” odsyła do treści już istniejącej (coś widnieje w tekście/dokumencie) i brzmi bardziej bezosobowo, czyli zwykle bardziej urzędowo.
Dlaczego tak jest? Zasada językowa
Różnica wynika z tego, że mówimy o dwóch odmiennych konstrukcjach gramatycznych:
1) „Piszę” to czasownik w 1. osobie liczby pojedynczej (czas teraźniejszy) — forma bezpośrednia, wskazująca wykonawcę czynności.
Używamy jej, gdy chcemy zaakcentować, że to my formułujemy komunikat lub podejmujemy działanie: piszemy mail, pismo, wniosek, wyjaśnienie.
2) „Jest napisane” to konstrukcja w stronie biernej (orzeczenie imienne: „jest” + imiesłów bierny „napisane”).
Służy do mówienia o stanie lub treści: coś zostało ujęte w tekście, figuruje w regulaminie, widnieje w umowie, jest podane w instrukcji. Dzięki bezosobowości przesuwa uwagę z autora na dokument, co w stylu urzędowym bywa pożądane.
W praktyce:
– jeśli chcesz zabrzmieć konkretnie i odpowiedzialnie — wybierasz „piszę”;
– jeśli chcesz zabrzmieć neutralnie, rzeczowo i „dokumentowo” — częściej sprawdzi się „jest napisane”.
Przykłady poprawnego użycia
1) Piszę z prośbą o przesłanie potwierdzenia płatności.
2) Piszę w nawiązaniu do naszej rozmowy z 5 lutego.
3) W umowie jest napisane, że termin realizacji wynosi 14 dni roboczych.
4) W instrukcji jest napisane, aby nie uruchamiać urządzenia bez osłony.
5) Piszę to wprost: nie mogę zaakceptować tej zmiany bez aneksu.
6) Na stronie formularza jest napisane, że załączniki są obowiązkowe.
Ostrzegawczo (częsty skrót myślowy w mowie):
— ❌ jest pisane (w tym znaczeniu zwykle brzmi nienaturalnie; lepiej: „jest napisane” albo „pisze się” — zależnie od sensu).
Ciekawostka językowa
W polszczyźnie urzędowej i prawniczej szczególnie chętnie używa się sformułowań typu „jest napisane”, „jest wskazane”, „jest określone”, bo pozwalają mówić o treści dokumentu bez wskazywania autora. To nie przypadek: taki sposób formułowania zdań sprzyja stylowi, w którym ważniejsza jest norma i zapis niż osoba mówiąca. Z kolei w nowoczesnej komunikacji biznesowej coraz częściej odchodzi się od nadmiaru bezosobowości na rzecz jasnego „ja” i „my” — bo to buduje odpowiedzialność i czytelność przekazu.
Podsumowanie
- „Piszę” — gdy mówisz o tym, co ty przekazujesz lub właśnie formułujesz; brzmi bezpośrednio i konkretnie.
- „Jest napisane” — gdy odwołujesz się do istniejącego zapisu w dokumencie; brzmi bardziej formalnie i bezosobowo.
- W tekstach profesjonalnych wybieraj formę zgodnie z intencją: autor komunikatu („piszę”) albo zapis/treść („jest napisane”).
Najbezpieczniej: gdy wskazujesz na treść dokumentu, pisz „jest napisane”, a gdy komunikujesz własne stanowisko — „piszę”.